दिवालीनंतर उत्तर भारतात धक्कादायक धुंद, AQI 299

10 नोव्हेंबर रोजी, नासा कडून मिळालेल्या उपग्रह चित्रांमध्ये उत्तर भारताच्या मोठ्या भागात धुंदाची जाड चादर दिसून आली, विशेषतः राष्ट्रीय राजधानी आणि आसपासच्या राज्यांमध्ये. ही वार्षिक घटना दिवालीच्या उत्सवामुळे वाढली आहे, ज्यामुळे वायु गुणवत्ता स्तर इतकी गंभीर झाली आहे की ती अंतराळातून देखील दिसते.

धुंदाची तीव्रता उत्तरी भागात सर्वाधिक आहे, ज्यामध्ये दिल्ली आणि उत्तर प्रदेश समाविष्ट आहेत, आणि ही धुंद हिमालयीन राज्यांमध्ये उत्तराखंड, हिमाचल प्रदेश आणि जम्मू-काश्मीरमध्ये देखील पसरली आहे. राजस्थान, गुजरात आणि पूर्वोत्तर राज्यांतील काही भाग धुंदामुळे कमी प्रभावित दिसत आहेत.

8 नोव्हेंबर रोजी, दिवालीच्या दिवशी, जेव्हा मोठ्या प्रमाणात फटाक्यांचा वापर झाला, तेव्हा वायु प्रदूषणात लक्षणीय वाढ झाली. 9 नोव्हेंबर रोजी धुंद कमी तीव्र होती, परंतु 10 नोव्हेंबरपर्यंत ती खूप वाढली. केंद्रीय प्रदूषण नियंत्रण मंडळाने (CPCB) दिलेल्या माहितीनुसार, दिल्लीतील वायु गुणवत्ता 'खराब' श्रेणीमध्ये सुधारली असून AQI 299 वर पोहोचला, तर 9 नोव्हेंबर रोजी AQI 376 होता.

ही सतत धुंद सार्वजनिक आरोग्य आणि पर्यावरणावर चिंता निर्माण करत आहे. तज्ञांचे म्हणणे आहे की या प्रदूषणाचे कारण उत्सवाच्या क्रियाकलापांचा, मौसमी परिस्थितीचा आणि अपुरे नियामक उपायांचा एकत्रित परिणाम आहे. CPCB वायु गुणवत्ता स्तर वर्गीकृत करते, ज्यामध्ये AQI 0-50 'चांगला' आणि 401-500 'गंभीर' म्हणून वर्गीकृत केला जातो.

आगामी काळात, अधिकाऱ्यांनी वायु गुणवत्ता लक्षपूर्वक पाहत आहेत कारण वाऱ्याचे पॅटर्न बदलत आहेत, जे पुढील काही दिवसांत प्रदूषण स्तरांवर परिणाम करू शकतात. या वारंवार होणाऱ्या पर्यावरणीय आव्हानांचा सामना करण्यासाठी जन जागरूकता आणि प्रदूषण नियंत्रण उपायांचे पालन करणे अत्यंत महत्त्वाचे आहे.