सूखेच्या परिस्थितीत मुंबईत जल पुरवठ्यात कमी

मुंबई सूखेच्या परिस्थितीत जल पुरवठ्यात महत्त्वाची कमी अनुभवत आहे, ज्यामुळे 10% कमी झाली आहे. तापमान असामान्यपणे उच्च राहिल्याने रहिवाशांच्या तक्रारी वाढल्या आहेत, आणि भारतीय हवामान विभागाने 16 ऑक्टोबरपर्यंत उष्ण आणि आर्द्र हवामानासाठी पिवळा इशारा जारी केला आहे. 12 ऑक्टोबर रोजी, शहराने एका आठवड्यात दुसऱ्यांदा उष्ण लाटेचा अनुभव घेतला, ज्यामध्ये उपनगरांमध्ये तापमान 38.2°C पर्यंत पोहोचले, जे मौसमी सरासरीपेक्षा खूप जास्त आहे.

महाराष्ट्रातील सूखेची परिस्थिती अधिक गंभीर झाली आहे, मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी 14 ऑक्टोबर रोजी घोषणा केली की 40 अतिरिक्त तालुक्यांना सूखा प्रभावित यादीत समाविष्ट करण्यात आले आहे, ज्यामुळे एकूण 358 पैकी 305 तालुक्यांचा समावेश झाला आहे. ऑगस्ट आणि सप्टेंबरमध्ये झालेल्या पावसाच्या कमतरतेमुळे यापूर्वी 265 तालुक्यांमध्ये सूखा घोषित करण्यात आला होता. याला प्रतिसाद म्हणून, सरकारने दिवाळीपूर्वी प्रभावित शेतकऱ्यांना 5,000 रुपयांची आगाऊ मदत देण्याचा सूखा मदत पॅकेज जाहीर केला आहे.

सूखा सुरू राहिल्याने, राज्य सरकारने 16 ऑक्टोबरपासून सर्व शहरी आणि ग्रामीण स्थानिक संस्थांमध्ये किमान 10% जल कट लागू करण्याचे आदेश दिले आहेत. उद्योगांना त्यांच्या जल वापराचा किमान 30% पुनर्वापर करण्यास सांगितले गेले आहे. रिपोर्टनुसार, राज्यातील धरणांमध्ये जल उपलब्धता 75.25% असली तरी, मुंबई महानगर क्षेत्रातील रहिवाशांना जल पुरवठ्यात कमी आणि वेळेत बदलांचा सामना करावा लागतो आहे, ज्यामध्ये अनेक इमारतींनी जल टँकरांवर अधिक अवलंबित्व दाखवले आहे.

बृहन्मुंबई महानगरपालिका (BMC) ने 15 मे पासून रहिवासी जल पुरवठ्यात 10% कमी केली आहे, जी रहिवाशांना प्रभावित करत आहे. अनेक रहिवाशांनी जल पुरवठ्याच्या वेळेत बदलाची तक्रार केली आहे, ज्यामध्ये काही क्षेत्रांना फक्त 5 वाजता ते 8:30 वाजेपर्यंत जल मिळते. जलाशयांचे स्तर अपेक्षाकृत उच्च असले तरी, शहर स्तरावर जल वितरण असंगत राहते, ज्यामुळे रहिवाशांच्या पुरवठ्यात समस्या वाढत आहेत.

या संकटाच्या पार्श्वभूमीवर, BMC ने नागरिकांना जल संवर्धनाची विनंती केली आहे आणि उपभोग कमी करण्यासाठी मार्गदर्शक तत्त्वे जारी केली आहेत. यामध्ये गळती त्वरित दुरुस्त करणे आणि गैर-आवश्यक उद्देशांसाठी पाण्याचा वापर टाळणे यांचा समावेश आहे. नागरिक संस्थांनी जलाशयांच्या क्षमतेत वाढ करण्यासाठी उपाययोजना करण्याबाबत विचार केला आहे आणि गळतीमुळे जल हानीची देखरेख करण्यासाठी एक टीम तयार केली आहे. परिस्थिती विकसित होत असताना, रहिवाशांना सूखेच्या परिणामांना कमी करण्यासाठी आणि सर्वांसाठी पुरेशी जल पुरवठा सुनिश्चित करण्यासाठी शाश्वत पद्धती स्वीकारण्याचे आवाहन केले जाते.