महाराष्ट्रातील NTPC च्या न्यूक्लियर पॉवर प्रोजेक्टची योजना 2026
NTPC तीन राज्यांमध्ये न्यूक्लियर पॉवर प्रोजेक्ट विकसित करणार आहे, ज्यामुळे भारताच्या ऊर्जा क्षमतेत 12 GW वाढ होऊ शकते.
NTPC ने मध्य प्रदेश, बिहार आणि ओडिशामध्ये न्यूक्लियर पॉवर प्रोजेक्टसाठी तीन स्थळे निश्चित केली.
महाराष्ट्र न्यूक्लियर पॉवर जनरेशनमध्ये औपचारिक MoU द्वारे सामील होणारा पहिला राज्य आहे.
अडानी अहमदाबाद मॅरेथॉनला तिच्या 10 व्या आवृत्तीसाठी जागतिक मान्यता मिळाली.
एक महत्त्वाच्या विकासामध्ये, NTPC लिमिटेडने न्यूक्लियर पॉवर प्रोजेक्टसाठी तीन संभाव्य स्थळे निश्चित केली आहेत, ज्यामुळे भारताच्या ऊर्जा क्षमतेत मोठी वाढ होऊ शकते. या स्थळांमध्ये मध्य प्रदेशातील बसई, बिहारातील बंका आणि ओडिशातील नबरंगपूर यांचा समावेश आहे, प्रत्येक स्थळावर 2,000 ते 4,000 MW उत्पादन क्षमता आहे. जर या प्रोजेक्ट्स अंतिम रूपात आले, तर ते NTPC साठी 6 ते 12 GW च्या न्यूक्लियर पॉवर पाइपलाइनमध्ये योगदान देऊ शकतात.
ही योजना NTPC ने आंतरराष्ट्रीय कंपन्यांकडून विविध न्यूक्लियर रिएक्टर तंत्रज्ञानाचे मूल्यांकन करत असताना समोर आली आहे, ज्यामध्ये फ्रान्सची EDF आणि रशियाची रोसाटॉम यांचा समावेश आहे. कंपनीने NTPC परमाणु ऊर्जा निगम लिमिटेड ही आपली समर्पित न्यूक्लियर उपकंपनी स्थापन केली आहे आणि BARC आणि EDF सोबत सहकार्य करून न्यूक्लियर क्षमतांचा विकास करण्यासाठी काम करत आहे. याशिवाय, NTPC लहान मॉड्यूलर रिएक्टर (SMRs) चा वापर करण्याचा विचार करत आहे आणि हरित ऊर्जा प्रकल्पांमध्ये गुंतवणूक करत आहे.
महाराष्ट्राने न्यूक्लियर ऊर्जा क्षेत्रात एक अग्रणी भूमिका घेतली आहे, जेव्हा तिने न्यूक्लियर पॉवर जनरेशनमध्ये भाग घेण्यासाठी एक सामंजस्य करार (MoU) केला. 1969 मध्ये कमीशन केलेले तारापुर अणुऊर्जा केंद्र, भारताचे पहिले व्यावसायिक न्यूक्लियर पॉवर प्लांट होते, जे या क्षेत्रात राज्याच्या ऐतिहासिक महत्त्वाचे दर्शक आहे. भारतातील न्यूक्लियर पॉवरसाठी नियामक ढांचा विकसित झाला आहे, ज्यामध्ये SHANTI अधिनियम 2025 ने जुने कायदे बदलले आहेत.
NTPC च्या न्यूक्लियर प्रोजेक्ट्सचा प्रभाव महाराष्ट्रासाठीच नाही तर भारताच्या ऊर्जा क्षेत्रासाठीही महत्त्वाचा आहे. जसे-जसे देश आपल्या ऊर्जा स्रोतांचे विविधीकरण करण्याचा आणि कार्बन उत्सर्जन कमी करण्याचा प्रयत्न करतो, तसतसे न्यूक्लियर ऊर्जा विकास एक महत्त्वाचा टप्पा मानला जातो. महाराष्ट्राचा या उपक्रमात समावेश राज्याच्या ऊर्जा पायाभूत सुविधांचा विकास करण्याची आणि राष्ट्रीय ऊर्जा सुरक्षेत योगदान देण्याची वचनबद्धता दर्शवतो.
आगामी काळात, NTPC च्या योजना येत्या वर्षांत विकसित होतील, ज्यामध्ये स्थळे आणि तंत्रज्ञान भागीदारांचे अंतिम रूप लवकरच अपेक्षित आहे. या प्रकल्पांच्या यशस्वी कार्यान्वयनामुळे भारताला क्षेत्रात न्यूक्लियर ऊर्जा मध्ये एक नेता म्हणून स्थान मिळवता येईल, जो जागतिक स्तरावर टिकाऊ ऊर्जा उपाययोजनांच्या प्रवृत्तींशी सुसंगत आहे.

