नागपूर विद्यापीठाने मधमाशांच्या सुरक्षित वाहतुकीसाठी उपकरण विकसित केले

नागपूर विद्यापीठाच्या संशोधकांनी मधमाशांच्या वाहतुकीसाठी एक नवीन उपकरण पेटंट केले आहे.

A
Aapla Nagpur Desk
20 Nov 2026, 12:09 AM IST · 2 मिनिट वाचन
Source: TOI
नागपूर विद्यापीठाने मधमाशांच्या सुरक्षित वाहतुकीसाठी उपकरण विकसित केले
महत्त्वाचे मुद्दे
1

नागपूर विद्यापीठाने मधमाशांच्या सुरक्षित वाहतुकीसाठी एक पेटंट उपकरण विकसित केले आहे.

2

हे 'वेंटिलेटेड बी-रिटेनिंग इनर कवर' वेंटिलेशन सुधारते आणि मधमाशांवरील ताण कमी करते.

3

हा नवकल्पना वाणिज्यिक मधमाशी पालन आणि कृषी परागणाच्या प्रयत्नांना समर्थन करते.

नागपूर विद्यापीठ (NU) च्या संशोधकांनी मधमाशांच्या कॉलोन्यांच्या सुरक्षित वाहतुकीसाठी एक अभिनव उपकरण विकसित केले आहे. या उपकरणाला 'वेंटिलेटेड बी-रिटेनिंग इनर कवर' असे नाव देण्यात आले आहे, जे खराब वेंटिलेशन, वाढत्या तापमान आणि वाहतुकीदरम्यान मधमाशांच्या पळून जाण्याच्या धोक्यांसारख्या महत्त्वाच्या समस्यांवर लक्ष केंद्रित करते. या उपकरणाला अलीकडेच एक डिझाइन पेटंट मिळाले आहे, जे कृषी तंत्रज्ञानामध्ये एक महत्त्वाची प्रगती दर्शवते.

या नवीन डिझाइन केलेल्या इनर कवरमध्ये एक जाळीचा उद्घाटन आहे, जो हाइवच्या आत हवा फिरण्यास मदत करतो आणि मधमाशांना पळून जाण्यापासून रोखतो. ही विशेषता दीर्घ अंतराच्या वाहतुकीदरम्यान तापमान नियंत्रित करण्यात आणि मधमाशांच्या कॉलोन्यांवरील ताण कमी करण्यात मदत करते. हे उपकरण वाणिज्यिक मधमाशी पालकांसाठी तसेच फसलांच्या परागणासाठी आणि आंतरराष्ट्रीय व्यापारासाठी मधमाशांच्या वाहतुकीमध्ये उपयुक्त ठरू शकते.

मधमाशांच्या कॉलोन्यांचा वाहतूक वाणिज्यिक मधमाशी पालनाचा एक महत्त्वाचा भाग आहे, कारण मधमाशी पालक अनेकदा त्यांना अशा ठिकाणी हलवतात जिथे फसले परागणाची आवश्यकता असते किंवा जिथे शहद उत्पादनासाठी अनुकूल परिस्थिती असते. तथापि, खराब वेंटिलेशन आणि हाइवमध्ये तापमान वाढणे कॉलोन्यांच्या सुरक्षिततेस धोका निर्माण करू शकते. NU च्या संशोधकांनी या व्यावहारिक आव्हानांचा सामना साध्या डिझाइन आधारित हस्तक्षेपाद्वारे करण्याचा प्रयत्न केला.

या नवकल्पनाच्या डिझाइन पेटंटवर Nayan Sangatram Kumbhare, Varsha Tulsidas Dhurvey, Shilpa Khushal Katre, Aashikkumar Madhukar Nagwanshi, Vaibhavi Atish Ingle, Ravi Dhanpal Choudhary, Khomesh Hiwraj Lanjewar, Jitendra Rushi Kirsan आणि Yajurved Narhari Selokar यांचा सह-स्वामित्व आहे. या संशोधनात NU च्या विविध विभागांचा समावेश होता, ज्यामध्ये सेरीकल्चर आणि बायोरेसॉर्स व्यवस्थापन संशोधन केंद्र, पशुप्रवेश शिक्षण विभाग आणि आणविक जीवविज्ञान आणि आनुवंशिकी अभियांत्रिकी (MBGE) विभाग यांचा समावेश आहे. तसेच, चोठाभाई जावेरभाई पटेल कॉलेज, तिरोरा आणि जे एम पटेल कला, वाणिज्य आणि विज्ञान कॉलेज, भंडारा यांचेही योगदान होते.

हा नवकल्पना शेतकऱ्यांना आणि मधमाशी पालकांना भेडसावणाऱ्या समस्यांवर संशोधन-आधारित उपाययोजना करण्याची क्षमता दर्शवते. मधमाशांच्या कॉलोन्यांच्या सुरक्षित वाहतुकीला सक्षम करून, हे उपकरण वाणिज्यिक मधमाशी पालन आणि फसलांच्या परागणाच्या प्रयत्नांना महत्त्वपूर्ण समर्थन देऊ शकते, जे कृषी उत्पादनक्षमतेसाठी आणि पर्यावरणीय टिकाऊपणासाठी आवश्यक आहे.

आगामी काळात, संशोधक या उपकरणाच्या अनुप्रयोगात पुढील विकासाची अपेक्षा करतात, जे मधमाशी पालन उद्योगात व्यापक स्वीकारासाठी मार्ग तयार करू शकते. आगामी चाचण्या आणि सहयोगामुळे सुधारित डिझाइन आणि अतिरिक्त कार्यक्षमता यांची शक्यता निर्माण होऊ शकते, ज्यामुळे मधमाशांच्या जनसंख्येच्या सुरक्षिततेची आणि आरोग्याची खात्री होऊ शकेल.

💬या बातमीबद्दल आपले मत काय आहे?आपले मत काय आहे?

पुढे वाचा