AIIMS-नागपूरला BSL-III प्रयोगशाळेसाठी ₹30 कोटींची मंजुरी

संक्रामक रोगांची ओळख वाढवण्यासाठी NCDC कडून निधी मिळाला.

A
Aapla Nagpur Desk
24 Oct 2026, 11:55 PM IST · 2 मिनिट वाचन
Source: TOI
AIIMS-नागपूरला BSL-III प्रयोगशाळेसाठी ₹30 कोटींची मंजुरी
महत्त्वाचे मुद्दे
1

AIIMS-नागपूरला नवीन BSL-III प्रयोगशाळेसाठी ₹30 कोटी मिळाले.

2

ही प्रयोगशाळा क्षेत्रातील संक्रामक रोगांच्या निरीक्षण क्षमतांना बळकटी देईल.

3

मौजूदा प्रयोगशाळेच्या उन्नतीसाठी ₹17 कोटींचा आणखी निधी मंजूर करण्यात आला.

AIIMS-नागपूरला राष्ट्रीय रोग नियंत्रण केंद्र (NCDC) कडून ₹30 कोटींची मंजुरी मिळाली आहे, ज्याचा उद्देश Biosafety Level-III (BSL-III) प्रयोगशाळा स्थापन करणे आहे. ही सुविधा क्षेत्रातील उभरत्या संक्रामक रोगांची ओळख आणि तपासणी करण्याची क्षमता वाढवण्यासाठी तयार केली जात आहे, आणि याचे संचालन येत्या वर्षभरात सुरू होण्याची अपेक्षा आहे. AIIMS चे कार्यकारी संचालक प्रशांत जोशी यांनी सांगितले की, या निधीचा वापर आवश्यक पायाभूत सुविधांच्या विकासासाठी केला जाईल, तर मनुष्यबळ आणि उपकरणे वेगळ्या बजेटमधून वित्तपोषित केली जातील.

BSL-III प्रयोगशाळेची स्थापना एक महत्त्वाच्या काळात होत आहे, कारण मानव-प्राणी संवाद, जंगलांची तोड आणि जलवायु परिवर्तन यासारखे घटक zoonotic रोगांच्या वाढीस कारणीभूत ठरत आहेत. जोशी यांनी या पर्यावरणीय आव्हानांचा सामना करण्याची गरज अधोरेखित केली, असे सांगताना की वन्यजीवांच्या आवासात घुसखोरी एक गंभीर चिंता आहे. नवीन सुविधा पुण्यातील राष्ट्रीय विषाणु विज्ञान संस्थान (NIV) वर अवलंबित्व कमी करण्याचे उद्दिष्ट ठेवते, ज्यामुळे महाराष्ट्रातील संक्रामक रोग संशोधन आणि निरीक्षण क्षमतांना बळकटी मिळेल.

AIIMS-नागपूरच्या सूक्ष्मजीव विज्ञान विभागाच्या प्रमुख मीना मिश्रा यांनी उभरत्या संक्रमणांच्या प्रारंभिक ओळखीसाठी सिंड्रोमिक आणि जीनोमिक निरीक्षणाची आवश्यकता स्पष्ट केली. सिंड्रोमिक निरीक्षण लक्षणांच्या आधारे असामान्य आजाराच्या पॅटर्नची ओळख करते, तर जीनोमिक निरीक्षण नवीन रोगाणू आणि उत्परिवर्तनांचा शोध घेण्यासाठी संपूर्ण जीनोम अनुक्रमणाचा वापर करते. मिश्रा यांनी सांगितले की, वेळेवर ओळख करणे वाढत्या रोगांच्या घटनांसाठी प्रभावी निवारक उपाय लागू करण्यासाठी महत्त्वाचे आहे.

BSL-III प्रयोगशाळेसोबतच, AIIMS-नागपूर आपल्या व्हायरस संशोधन आणि निदान प्रयोगशाळा (VRDL) ला ₹17 कोटींच्या गुंतवणुकीत संक्रामक रोग संशोधन आणि निदान प्रयोगशाळा (IRDL) मध्ये अपग्रेड करत आहे, ज्याचे वित्तपोषण ICMR-DHR द्वारे केले जात आहे. हा अपग्रेड बॅक्टेरियोलॉजी, मायकोलॉजी, परजीविज्ञान आणि विषाणुविज्ञानातील क्षमतांना वाढवेल, ज्यामुळे तपासल्या जाऊ शकणाऱ्या संक्रमणांची श्रेणी वाढेल. IRDL तीन महिन्यांच्या आत कार्यान्वित होण्याची अपेक्षा आहे.

AIIMS-नागपूरचा सूक्ष्मजीव विज्ञान विभाग आधीच राष्ट्रीय निरीक्षण कार्यक्रमांमध्ये सामील आहे आणि देशभरातील 250 हून अधिक प्रयोगशाळांना PCR-टेस्टिंग स्थिती प्रदान करण्यात महत्त्वपूर्ण भूमिका बजावली आहे. या प्रगतीसह, AIIMS-नागपूर महाराष्ट्र आणि त्यापुढील सार्वजनिक आरोग्य क्षेत्रात महत्त्वपूर्ण योगदान देण्यासाठी सज्ज आहे.

💬या बातमीबद्दल आपले मत काय आहे?आपले मत काय आहे?

पुढे वाचा

AIIMS-नागपूरला BSL-III प्रयोगशाळेसाठी ₹30 कोटी