अतिरिक्त टीव्ही पाहणे मस्तिष्काच्या आकाराला कमी करतो: अभ्यास

एका नवीन अभ्यासात मध्यवर्ती वयात टीव्ही पाहण्याने मस्तिष्काच्या आकारात कमी येण्याचे प्रमाण सापडले आहे, ज्याचा स्मृती आणि विचारांवर परिणाम होतो.

A
Aapla Nagpur Desk
11 Oct 2026, 4:58 PM IST · 2 मिनिट वाचन
Source: Theweek
अतिरिक्त टीव्ही पाहणे मस्तिष्काच्या आकाराला कमी करतो: अभ्यास
महत्त्वाचे मुद्दे
1

वारंवार टीव्ही पाहणाऱ्यांमध्ये स्मृती आणि विचारांशी संबंधित मस्तिष्काच्या क्षेत्रांमध्ये कमी दिसून आली.

2

अभ्यासात 1,712 प्रौढांचा 20 वर्षांचा अभ्यास करण्यात आला.

3

कामावर बसण्याचा वेळ मस्तिष्काच्या आरोग्यावर नकारात्मक परिणाम करत नाही.

अल्जाइमर आणि डिमेंशिया या विषयावर आधारित एका नवीन अभ्यासात टीव्ही पाहण्याच्या संभाव्य संज्ञानात्मक धोक्यांचे प्रदर्शन केले आहे. हा अभ्यास अमेरिकेत करण्यात आला आणि यामध्ये 1,712 प्रौढांचा समावेश होता, ज्यांची सरासरी वय 53 वर्षे होती. या अभ्यासात सहभागी व्यक्तींनी त्यांच्या मोकळ्या वेळेत किती वेळा टीव्ही पाहिलं आणि कामावर किती वेळ बसले याची माहिती दिली. परिणामांमध्ये असे दिसून आले की 'खूप वेळा' टीव्ही पाहणाऱ्यांनी मस्तिष्काच्या महत्त्वाच्या क्षेत्रांमध्ये अधिक कमी अनुभवली आहे, जेणेकरून कमी टीव्ही पाहणाऱ्यांच्या तुलनेत.

हा दीर्घकालीन अभ्यास दोन दशकांपर्यंत चालला, ज्यामध्ये सहभागींच्या मस्तिष्काच्या आरोग्याची देखरेख करण्यात आली. परिणामांनी दर्शविले की वारंवार टीव्ही पाहणाऱ्यांमध्ये मस्तिष्काच्या संरचनात्मक फरकांचा अनुभव झाला, ज्यामध्ये निर्णय घेणे आणि दृश्य प्रक्रिया यांच्याशी संबंधित क्षेत्रांमध्ये कमी होती. याशिवाय, या व्यक्तींमध्ये मस्तिष्काच्या पांढऱ्या पदार्थात अधिक नुकसानाचे संकेत आढळले, जे संज्ञानात्मक कमी आणि डिमेंशिया जोखण्याशी संबंधित आहे.

अतिशय महत्त्वाचे म्हणजे, कामावर बसण्याचा वेळ मस्तिष्काच्या आरोग्यावर नकारात्मक प्रभाव टाकत नाही. वास्तवात, ज्यांनी व्यावसायिक सेटिंगमध्ये अधिक वेळ बसला, त्यांच्यात मस्तिष्काचा आकार मोठा आणि पांढऱ्या पदार्थाचे नुकसान कमी होते. संशोधकांचे मत आहे की बसलेल्या अवस्थेत केलेल्या क्रियाकलापांमध्ये—जे बहुतेकदा समस्या सोडवणे आणि बौद्धिक गुंतवणूक यामध्ये समाविष्ट असतात—मस्तिष्काच्या आरोग्यावर सकारात्मक प्रभाव पडतो, जो टीव्ही पाहण्याच्या निष्क्रियतेच्या विपरीत आहे.

या निष्कर्षांचे परिणाम महत्त्वाचे आहेत, विशेषतः सार्वजनिक आरोग्याच्या शिफारशींसाठी. अभ्यासाचे प्रमुख लेखक यांनी बैठलेल्या वर्तनाबद्दलच्या सल्ल्याचा पुनर्विचार करण्याची आवश्यकता असल्याचे सांगितले, कारण बैठलेल्या अवस्थेत केलेल्या क्रियाकलापांचा विचार करणे आवश्यक आहे. हा दृष्टिकोन विविध निष्क्रिय क्रियाकलापांचा संज्ञानात्मक आरोग्यावर कसा परिणाम होतो हे समजून घेण्यास मदत करू शकतो.

आगामी काळात, विविध निष्क्रिय क्रियाकलापांच्या मस्तिष्काच्या आरोग्यावर दीर्घकालीन परिणामांचा अभ्यास करण्याची आवश्यकता आहे. हा अभ्यास दर्शवतो की जीवनशैलीच्या निवडी, ज्यामध्ये माध्यमांचा समावेश आहे, वयाच्या वाढीसोबत संज्ञानात्मक परिणाम कसे आकार देऊ शकतात. जागरूकता वाढल्यास, हे सार्वजनिक आरोग्याच्या संदेशांमध्ये बदल घडवून आणू शकते, ज्यामुळे अधिक सक्रिय आणि मानसिकदृष्ट्या उत्तेजक छंदांना प्रोत्साहन मिळेल.

💬या बातमीबद्दल आपले मत काय आहे?आपले मत काय आहे?

पुढे वाचा