न्यूरोलॉजिस्टने झोप आणि मस्तिष्क आरोग्यावर महत्त्वाचे विचार मांडले

डॉ. फे बेगेटी झोप, ताण आणि मद्यपानाच्या मस्तिष्कावर होणाऱ्या परिणामांवर चर्चा करतात, सामान्य मिथकांना आव्हान देतात.

A
Aapla Nagpur Desk
4 Oct 2026, 12:30 PM IST · 2 मिनिट वाचन
Source: Hindustan Times
न्यूरोलॉजिस्टने झोप आणि मस्तिष्क आरोग्यावर महत्त्वाचे विचार मांडले
महत्त्वाचे मुद्दे
1

दीर्घकाळ ताण स्मृती आणि एकाग्रतेवर गंभीर परिणाम करू शकतो.

2

व्यक्तिगत झोपेची गरज भिन्न असते; सर्वांना आठ तासांची आवश्यकता नाही.

3

मस्तिष्क आरोग्य राखण्यासाठी मद्यपानाचे प्रमाण संतुलित असावे.

विज़न ऑफ हेल्थ पॉडकास्टच्या एका अलीकडील एपिसोडमध्ये न्यूरोलॉजिस्ट डॉ. फे बेगेटी यांनी झोप आणि मस्तिष्क आरोग्यावर होणाऱ्या परिणामांबद्दल सामान्य भ्रांत्या स्पष्ट केल्या. त्यांनी सांगितले की, जरी आठ तासांची झोप आदर्श मानली जाते, तरी व्यक्तीगत गरजा खूप भिन्न असू शकतात. ताण, मद्यपान आणि मानसिक गुंतवणूक यांसारखे घटक संज्ञानात्मक कार्यामध्ये महत्त्वाची भूमिका निभावतात.

डॉ. बेगेटी यांनी स्पष्ट केले की, दीर्घकाळ ताण मस्तिष्क आरोग्यास हानिकारक आहे, जो भावना आणि स्मृतीसाठी जबाबदार असलेल्या क्षेत्रांना प्रभावित करतो. त्यांनी सांगितले की, अल्पकाळ ताण सतर्कता वाढवू शकतो, परंतु दीर्घकाळ ताणामुळे कोर्टिसोलची पातळी दिवसभर स्थिर राहते, ज्यामुळे संज्ञानात्मक कार्यावर परिणाम होतो. हा दीर्घकाळ ताण लोकांना डिमेंशियाच्या प्रारंभिक लक्षणांचा अनुभव घेत असल्याचा भास देऊ शकतो.

न्यूरोलॉजिस्टने झोपेच्या महत्त्वावर चर्चा केली, सांगितले की, जरी आठ तासांचा सामान्य मानक आहे, तरी काही व्यक्तींना सहा तासांपासून ११ तासांपर्यंत झोपेची आवश्यकता असू शकते. झोपेची गुणवत्ता सुधारण्यासाठी, त्यांनी एक सुसंगत जागरण वेळ ठरवण्याची आणि सकाळी नैसर्गिक प्रकाशात राहण्याची शिफारस केली, जे शरीराच्या आंतरिक घड्याळाचे नियमन करण्यास मदत करते.

मद्यपानाबाबत, डॉ. बेगेटी यांनी चेतावणी दिली की, मध्यम प्रमाणात मद्यपान देखील वेळोवेळी मस्तिष्क आरोग्यावर प्रतिकूल परिणाम करू शकते. त्यांनी याला दररोजच्या सवयीमध्ये समाविष्ट करण्याविरुद्ध सल्ला दिला, असे सुचवले की हे कधी कधीच आनंदित केले पाहिजे. हे संतुलन वय वाढल्यावर संज्ञानात्मक आरोग्य राखण्यासाठी आवश्यक आहे.

आगामी काळात, डॉ. बेगेटी यांनी व्यक्तींना शिकणे आणि सामाजिक गुंतवणुकीद्वारे त्यांच्या मस्तिष्काला सक्रिय ठेवण्यास प्रोत्साहित केले. नवीन छंद स्वीकारणे किंवा भाषा शिकणे यासारख्या क्रियाकलापांनी संज्ञानात्मक आरक्षित वाढवण्यास मदत होऊ शकते, जे वयोमानानुसार संज्ञानात्मक कमी होण्यापासून संरक्षण प्रदान करू शकते. त्यांनी जोर दिला की, मस्तिष्क आरोग्यावर लक्ष केंद्रित करण्याचा अंतिम उद्देश म्हणजे एकूण जीवन समाधान वाढवणे असावे, अतिरिक्त ताण निर्माण करणे नाही.

💬या बातमीबद्दल आपले मत काय आहे?आपले मत काय आहे?

पुढे वाचा