साइबेरियातील शिकारी-इकट्ठा करणाऱ्यांमध्ये 5,500 वर्षांपूर्वी प्लेगचा प्रकोप

एक महत्त्वपूर्ण अभ्यासाने 5,500 वर्षांपूर्वी साइबेरियातील शिकारी-इकट्ठा करणाऱ्या समुदायांमध्ये प्लेगच्या प्रकोपाचे पुरावे उघड केले आहेत. ऑक्सफोर्ड विद्यापीठाच्या संशोधकांनी सांगितले की या प्राचीन लोकसंख्येमध्ये, विशेषतः मुलांमध्ये आणि किशोरांमध्ये, महत्त्वपूर्ण मृत्यू दर दिसून आला, ज्याने पुरातत्त्वज्ञांना दशके गोंधळात टाकले. हे निष्कर्ष 'नेचर' या जर्नलमध्ये प्रकाशित झाले आहेत, जे प्रारंभिक मानव समाजांवर संक्रामक रोगांच्या अप्रत्याशित प्रभावाचे प्रदर्शन करतात.

ऐतिहासिकदृष्ट्या, प्लेगचा संबंध शहरी वातावरणाशी आहे, विशेषतः मध्ययुगात जेव्हा याने युरोपमध्ये लोकसंख्येवर मोठा परिणाम केला. तथापि, हा नवीन संशोधन सूचित करतो की ही रोग साइबेरियासारख्या दूरदराजच्या क्षेत्रांमध्ये देखील अस्तित्वात होती, जी शहरांच्या उदयापूर्वीची आहे. या अभ्यासाने बायकाल तलावाजवळील दफन स्थळांवर लक्ष केंद्रित केले, जिथे असामान्य मृत्यूचे नमुने दिसून आले, ज्याने या प्राचीन समुदायांमधील मृत्यूच्या कारणांबद्दल अधिक तपासणी करण्यास प्रेरित केले.

संशोधन टीमने 46 व्यक्तींच्या प्राचीन डीएनएचे विश्लेषण केले आणि 18 नमुन्यांमध्ये प्लेगच्या बॅक्टेरिया यर्सिनिया पेस्तिसची उपस्थिती आढळली. यामुळे असे सूचित होते की सुमारे 40% व्यक्तींनी रोगाचा संपर्क साधला, जो काही मध्ययुगीन सामूहिक कब्रांमध्ये आढळलेल्या प्रमाणांपेक्षा अधिक आहे. प्रमुख संशोधक रुआरिध मॅक्लिओड यांनी सांगितले की निष्कर्ष हे दर्शवतात की दोन वेगवेगळ्या प्रकोपांदरम्यान मृत्यूंसाठी प्लेग जबाबदार होता, ज्यांपैकी सर्वात जुना 5,500 वर्षांपूर्वी झाला होता.

या अध्ययनाचे परिणाम हे लांबच्या काळापासून शिकारी-इकट्ठा करणारे समाज संक्रामक रोगांपासून मुक्त आहेत, या विश्वासाला आव्हान देतात. वरिष्ठ अध्ययन लेखक एस्के विलर्सलेव यांनी या शोधाला प्राचीन मानव जीवनाच्या आमच्या समजेला पुन्हा आकार देणारे म्हणून वर्णन केले. अध्ययन हे देखील सूचित करते की टारबागन मार्मोट, उंदीरांऐवजी, प्लेगचा मूळ मेज़बान असू शकतो, कारण या प्राण्यांच्या उपस्थिती असलेल्या क्षेत्रांमध्ये आजही रोगाचे प्रकरणे नोंदवले जातात.

आगामी काळात, हे संशोधन हे समजून घेण्याच्या महत्त्वावर जोर देते की zoonotic रोग—जे रोग प्राण्यांपासून मनुष्यात उगम घेतात. आधुनिक समाज नवीन संक्रामक रोगांच्या धोक्यांचा सामना करत असताना, प्राचीन प्रकोपांमधून मिळालेली माहिती सार्वजनिक आरोग्य धोरणांना मार्गदर्शन करू शकते आणि भविष्यातील महामारींसाठी आमची तयारी वाढवू शकते. हे अध्ययन हे लक्षात ठेवते की मानव आरोग्याचा इतिहास जटिल आहे आणि नैसर्गिक जगाशी गुंतलेला आहे, ज्यामुळे रोगांच्या उत्पत्ती आणि प्रसारावर सतत संशोधनाची आवश्यकता आहे.