भारतातील एसीच्या वाढत्या वापरामुळे वीजेची मागणी वाढणार

उष्णकटिबंधीय तापमान आणि शहरीकरणामुळे भारतात एसीच्या वाढत्या वापरामुळे वीजेची मागणी मोठ्या प्रमाणात वाढणार आहे.

A
Aapla Nagpur Desk
22 Nov 2026, 11:26 AM IST · 2 मिनिट वाचन
Source: Economictimes
भारतातील एसीच्या वाढत्या वापरामुळे वीजेची मागणी वाढणार
महत्त्वाचे मुद्दे
1

2035 पर्यंत भारतातील एसींचा हिस्सा 20% पर्यंत वाढण्याची अपेक्षा आहे.

2

वीज मागणी 6% वार्षिक दराने वाढण्याची अपेक्षा आहे.

3

2035 पर्यंत भारतातील ऊर्जा गुंतवणूक 85% वाढणार आहे.

भारतात तापमान वाढ आणि शहरीकरणामुळे वीजेची मागणी मोठ्या प्रमाणात वाढण्याची शक्यता आहे. आंतरराष्ट्रीय ऊर्जा एजन्सीच्या (IEA) 2026 च्या जागतिक ऊर्जा दृष्टिकोनानुसार, भारत आणि दक्षिण पूर्व आशियामध्ये एसींचा हिस्सा 2035 पर्यंत 10% वरून 20% पर्यंत वाढणार आहे. हा बदल क्षेत्रातील थंड करण्याच्या उपाययोजनांची वाढती आवश्यकता दर्शवतो, ज्याचा ऊर्जा वापरावर महत्त्वाचा परिणाम होईल.

IEA च्या अहवालानुसार, इमारतींमध्ये थंड करण्याची मागणी हीटिंगच्या मागणीपेक्षा अधिक झाली आहे. सध्या, भारत आणि इंडोनेशियामध्ये 20% पेक्षा कमी घरांमध्ये एसी आहे, तर ऑस्ट्रेलिया, जपान आणि अमेरिका यांसारख्या देशांमध्ये हा आकडा सुमारे 90% आहे. जागतिक स्तरावर, ठंडकाची मागणी 2035 पर्यंत 1,700 टेरावॉट-तास (TWh) वाढण्याची अपेक्षा आहे, जी भारताच्या सध्याच्या वीज वापराच्या समकक्ष आहे.

IEA च्या अंदाजानुसार, भारतातील वीज मागणी पुढील दशकात 6% वार्षिक दराने वाढणार आहे, जी प्रमुख क्षेत्रांमध्ये सर्वात जलद आहे. एकूण ऊर्जा मागणी 2.5% वार्षिक दराने वाढण्याची अपेक्षा आहे, जी जागतिक सरासरीपेक्षा खूप जास्त आहे. ताप लाटांच्या वाढत्या वारंवारतेमुळे ऊर्जा संसाधनांवर दबाव वाढू शकतो, ज्यामुळे ठंडकाची मागणी 40% वाढण्याची शक्यता आहे.

भारताची वाढती अर्थव्यवस्था ऊर्जा आवश्यकतांमध्ये आणखी वाढ करेल, ज्यामध्ये दररोज 12,000 हून अधिक नवीन गाड्या रस्त्यावर येण्याची अपेक्षा आहे आणि बांधकाम क्षेत्रात 33% वाढ होण्याची शक्यता आहे. IEA ने भारतातील ऊर्जा गुंतवणूक 2035 पर्यंत 2025 च्या स्तरावरून 85% वाढण्याचा अंदाज व्यक्त केला आहे.

आगामी काळात, भारतातील वीज उत्पादन 2025 मध्ये सुमारे 2,114 TWh वरून 2035 पर्यंत 3,585 TWh पर्यंत वाढण्याची अपेक्षा आहे, ज्यामध्ये गैर-जीवाश्म स्रोतांचा हिस्सा 51% असेल. तथापि, कोळसा एक महत्त्वाचा ऊर्जा स्रोत राहील, आणि कार्बन डाइऑक्साइड उत्सर्जन 2040 च्या आसपास आपल्या उच्चतम स्तरावर पोहोचण्याची अपेक्षा आहे. या संक्रमणाच्या काळात, टिकाऊ ऊर्जा उपाययोजनांवर जोर देणे आवश्यक असेल.

💬या बातमीबद्दल आपले मत काय आहे?आपले मत काय आहे?

पुढे वाचा